Fetullahçı Terör Örgütü’nün (FETÖ) 15 Temmuz 2016’daki darbe girişimine karşı verilen demokrasi mücadelesinin üzerinden 10 yıl geçti. Darbe girişiminde şehit olanların yakınları ile gazilere yönelik sosyal haklar ise geçen sürede yapılan yasal düzenlemeler ve uygulamalarla kapsamlı şekilde genişletildi.
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, şehit yakınları ile gazilerin sosyal ve ekonomik hayata daha güçlü katılımını sağlamak, kamu hizmetlerine erişimlerini kolaylaştırmak ve yaşam standartlarını desteklemek amacıyla çalışmalarını sürdürüyor.
Bakanlıktan edinilen bilgiye göre, 15 Temmuz şehit yakınları ve gazilere yönelik yürütülen çalışmalar kapsamında bugüne kadar 347 şehit yakını, 1.136 gazi ve 1.088 gazi yakını olmak üzere toplam 2 bin 571 kişinin kamuda istihdamı sağlandı.
Mevcut düzenlemeye göre şehitlerin eş veya çocuklarından biri ile anne, baba ya da kardeşlerinden biri olmak üzere iki kişi istihdam hakkından yararlanabiliyor. Gazilerde ise kendisi veya eş ya da çocuklarından biri, eşi ya da çocuğu bulunmaması halinde ise anne, baba ya da kardeşlerinden biri bu haktan faydalanabiliyor.
Bakanlık, istihdam uygulamasını yalnızca ekonomik destek olarak değil, şehit yakınları ve gazilerin kamu yaşamına aktif katılımını güçlendiren önemli sosyal politika araçlarından biri olarak sürdürüyor.
Ücretsiz ulaşım ve doğal gaz indirimi
Şehitlerin anne ve babaları, eşleri ile 25 yaşını doldurmamış çocukları, gazilerin ise kendileri, anne ve babaları, eşleri ve 25 yaşını doldurmamış çocuklarına şehir içi toplu taşıma araçları ile demir ve deniz yollarında ücretsiz ulaşım hakkı tanınıyor.
Bu kapsamda hak sahiplerine bugüne kadar 10 bin 986 ücretsiz seyahat kartı verildi.
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı iş birliğinde ise şehitlerin dul ve yetim aylığı alan yakınları ile gazilerin ikamet ettikleri konutlarda kullandıkları doğal gaza yüzde 50 indirim uygulanıyor.
Öte yandan şehitlerin isimleri okul, cadde, sağlık ocağı ve çeşitli kamu hizmet alanlarına verilerek gelecek nesillere aktarılması amaçlanıyor.
Sağlık hizmetlerinde öncelik tanınıyor
Şehit yakınları ile gazilere yönelik sağlık hizmetlerinde de öncelikli uygulamalar devam ediyor.
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile Sağlık Bakanlığı arasında yürütülen çalışma kapsamında ücretsiz seyahat kartı sahibi şehit yakınları, gaziler ve gazi yakınları Merkezi Hekim Randevu Sistemi (MHRS) üzerinden öncelikli randevu hakkından yararlanabiliyor.
Bakanlık ekipleri ayrıca şehit yakınları, gaziler ve gazi yakınlarını düzenli olarak ziyaret ederek ihtiyaçlarını yerinde tespit ediyor. İhtiyaç duyulması halinde psikososyal destek hizmeti de sunuluyor.
Şehit ve gazi çocukları ise özel kreş, gündüz bakımevi ve çocuk kulüplerinde ayrılan yüzde 3’lük kontenjan kapsamında ücretsiz hizmetlerden yararlanabiliyor.
Eğitimden barınmaya uzanan destekler
Hak sahibi şehit yakınları ve gazilere Devlet Övünç Madalyası tevcih edilirken, aylık bağlanması, nakdi ve ek tazminat ödemeleri ile faizsiz konut kredisi imkanı da sağlanıyor.
Hak sahipleri ayrıca elektrik ve su indirimi, eğitim ve öğretim desteği, yükseköğrenimde harç ve öğrenim ücreti muafiyeti, sağlık hizmetlerinde katılım payı muafiyeti ile poliklinik hizmetlerinden öncelikli yararlanma haklarından faydalanabiliyor.
Bunun yanında ÖTV ve emlak vergisi muafiyeti, ÖSYM sınav ücreti muafiyeti, KYK burs ve yurt önceliği, kamu sosyal tesisleri, müze, ören yeri ve Devlet Tiyatrolarından ücretsiz veya indirimli yararlanma imkanları da sunuluyor. Ramazan ve Kurban bayramlarında bayram ikramiyesi ödemesi de hak sahiplerine sağlanan destekler arasında yer alıyor.
Türk Hava Yolları ve AJet ile Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı arasında imzalanan protokol kapsamında ise şehit yakınları, gaziler ve gazi yakınları uçak biletlerini yüzde 50 indirimli satın alabiliyor.
Dijital uygulamalarla erişim kolaylaşıyor
Bakanlık, dijital hizmetleri de şehit yakınları ve gazilerin kullanımına sunmayı sürdürüyor. Şehit Gazi Mobil Uygulaması üzerinden 25 yaşını doldurmuş veya evlenmiş şehit ve gazi çocukları için dijital tanıtım kartı düzenlenebiliyor.
Bakanlık, 15 Temmuz’un 10. yılında da şehit yakınları ve gazilere yönelik hakların etkin şekilde uygulanması için ilgili kurumlarla koordinasyonunu sürdürürken, sosyal destek mekanizmalarını güçlendirmeye devam ediyor. Böylece istihdamdan eğitime, sağlıktan ulaşıma, ekonomik desteklerden sosyal yaşama kadar uzanan kapsamlı hak ve hizmetler kesintisiz olarak sürdürülüyor.