Ankara'daki forumda "Uzay ve Gözetleme" başlığı altında toplam 4 milyar 12 milyon dolarlık devasa bir proje ve iş birliği paketi dünya kamuoyuna duyuruldu. Bu alanda en dikkat çeken adım; Türkiye, Almanya, Danimarka, Finlandiya, Hollanda, İsveç, Kanada ve Norveç'in ortaklığında hayata geçirilen "Hybrid Alliance Layered Operations in Space" (HALO) girişimi oldu.
HALO projesiyle, müttefik ülkelerin ulusal kontrolündeki askeri uyduların ortak bir mega takım uydu mimarisinde birleştirilmesi hedefleniyor. Bu yeni model sayesinde tek bir ülkenin uydu filosunun maliyet, zaman ve kapsama alanındaki sınırları aşılarak; yüksek hızlı iletişim, istihbarat toplama ve füze takibi alanlarında NATO'nun çok daha dayanıklı ve kapsayıcı bir kabiliyete ulaşması amaçlanıyor.
İMECE-2 ve İMECE-3 için Ankara'da üretim düğmesine basıldı
Türkiye'nin bu devasa uzay mimarisine doğrudan katkısı, İMECE yer gözlem uydusundan elde edilen mühendislik birikiminin yeni nesil projelere aktarılmasıyla gerçekleşecek. Hava Kuvvetleri Komutanlığı envanterine "GÖKTÜRK-2B" adıyla dahil edilen metre altı çözünürlüğe sahip ilk yerli ve milli gözlem uydusu İMECE'yi temel alacak olan Türkiye, yüksek çözünürlüklü 2 yeni uydu daha geliştirecek.
Sözleşme değeri 300 milyon doların üzerinde olan İMECE-2 ve İMECE-3 uyduları, Ankara'da TÜBİTAK UZAY tarafından üretilecek. Takım Uydu Geliştirilmesi Projesi kapsamında yeni uyduların mevcut İMECE ile birlikte görev yapması; kriz bölgeleri, sınır hatları, deniz sahaları ve askeri hareketlilik gibi durumlarda çok daha geniş alanların kısa sürede görüntülenmesini sağlayacak.
ASELSAN alçak yörüngeyi donatacak, Çelik Kubbe güçlenecek
Uzay kulvarındaki bir diğer tarihi imza ise ASELSAN ile atıldı. Alçak yörünge uyduları, askeri haberleşme sistemleri ve "Çelik Kubbe Milli Entegre Hava Savunma Mimarisi" kapsamındaki erken ihbar radar sistemlerine yönelik toplamda 350 milyon doları aşan stratejik sözleşmeler imzalandı. Projenin detaylarını paylaşan ASELSAN Genel Müdürü Ahmet Akyol, şu ifadeleri kullandı:
"Üye ülkelerin ortaklaşa geliştireceği yeni nesil teknolojilere yönelik yatırım programı kapsamında, LEO yörüngesinde güvenli haberleşme uydularının tasarımı görevi ASELSAN'a tevdi edilmiştir. Bu görev, ülkemizin uzay teknolojileri alanındaki mühendislik yetkinliğine ve uluslararası düzeyde duyulan güvene önemli bir göstergedir. Önümüzdeki dönemde, LEO'da oluşturulacak güvenli haberleşme altyapısıyla, kritik askeri ve stratejik iletişim ihtiyaçlarını karşılayacak yeni nesil uydu ağlarının hayata geçirilmesiyle uzayı LEO uydularla donatacağız."
Küresel uzay liginde yeni ittifaklar
Zirvenin uzay mesaisinde diğer küresel aktörler de önemli adımlar attı. İspanya, NATO'nun uzay tabanlı istihbarat girişimi olan "Uzaydan İttifak Sürekliliği Gözetimi" (APSS) projesine 19'uncu ülke olarak dahil olurken; Alman Isar Aerospace ile Kanada merkezli Maritime Launch Services arasında fırlatma altyapısı erişimi için imzalar atıldı. Forumda konuşan NATO Genel Sekreter Yardımcısı Radmila Shekerinska ise acil durumlarda yedek bir uyduyu süratle yörüngeye fırlatmak amacıyla kullanılacak fırlatma şirketleri ve uzay limanlarından oluşan bir ağ kurmayı hedefleyen "Starlift Girişimi" üzerinde çalıştıklarını ilan etti.