Bu kapsamda temeli atılan TÜRKSAT Gölbaşı Veri Merkezi, Türkiye’nin dijital altyapısını güçlendirecek en önemli projelerden biri olarak öne çıkıyor. Projenin tamamlanmasıyla birlikte başta e-Devlet Kapısı olmak üzere kamu kurumlarının kritik verilerinin tek merkezden, yüksek güvenlik standartlarıyla yönetilmesi planlanıyor. Aynı zamanda yapay zeka uygulamaları, büyük veri analizi ve bulut hizmetleri için gerekli altyapının oluşturulması hedefleniyor.
Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, temel atma töreninde yaptığı konuşmada, yeni dönemde verinin ülkeler açısından stratejik bir değer taşıdığına dikkati çekerek, “Verinin egemenliğini kendi topraklarımızda tesis ediyoruz. Bu merkezimiz, sadece betonarme yapı değil, Türkiye’nin yeni dijital kalesidir.” ifadelerini kullandı.
Uydu yatırımlarından veri altyapısına
Türkiye son yıllarda uzay ve haberleşme teknolojilerine yaptığı yatırımlarla dikkat çekiyor. Yüzde 80’in üzerinde yerlilik oranıyla geliştirilen TÜRKSAT 6A’nın hizmete alınmasıyla Türkiye, haberleşme uydusu tasarlayıp üretebilen dünyadaki 11 ülke arasına girdi.
Halen 31, 42 ve 50 derece doğu yörüngelerinde görev yapan altı aktif uyduyla hizmet veren TÜRKSAT’ın kapsama alanı yaklaşık 5,5 milyar kişiye ulaşıyor. Güney Asya’daki yayın kapasitesinin genişletilmesiyle uluslararası yayıncılık faaliyetleri de artırılırken, TÜRKSAT’ın küresel pazardaki etkinliğinin güçlendirilmesi hedefleniyor.
Bu süreç, yeni nesil haberleşme uydusu TÜRKSAT 7A ile devam edecek. Bakan Uraloğlu, projenin sözleşmesinin yıl bitmeden imzalanmasının hedeflendiğini, 2029 sonunda hizmete alınması planlanan uydunun daha yüksek veri kapasitesi ve daha güçlü kapsama alanı sağlayacağını açıkladı.
Dijital altyapının yeni merkezi
Uzmanlar, haberleşme uydularının veri akışını sağladığını, veri merkezlerinin ise bu bilgilerin güvenli şekilde depolanmasını, işlenmesini ve korunmasını mümkün kıldığını belirtiyor. Bu nedenle güçlü bir dijital ekosistem için uydu sistemleri ile veri merkezlerinin birbirini tamamlayan yatırımlar olduğuna dikkat çekiliyor.
Bu anlayışla inşa edilecek TÜRKSAT Gölbaşı Veri Merkezi, yaklaşık 35 bin 300 metrekarelik alanda hizmet verecek. Tesiste altı sistem salonu, yüksek performanslı yapay zeka odaları, 6 bin 300 metrekare beyaz alan ve 200 kişilik çalışma alanı yer alacak.
Merkezin, TÜRKSAT’ın mevcut veri merkezi kapasitesini ilk aşamada üç kat, ikinci aşamada ise sekiz katın üzerine çıkarması planlanıyor. LEED Gold standartlarına uygun inşa edilecek tesis, enerji verimliliği ve düşük karbon salımıyla çevre dostu bir altyapıya da sahip olacak.
Yapay zeka ve siber güvenlik altyapısı güçlenecek
Veri merkezinde yapay zeka uygulamaları, makine öğrenmesi, derin öğrenme, veri madenciliği ve yüksek performanslı hesaplama sistemleri için gerekli teknik altyapı kurulacak. Böylece yalnızca veri depolama hizmeti sunulmayacak, aynı zamanda büyük ölçekli veri işleme ve yapay zeka projeleri için de güçlü bir işlem kapasitesi oluşturulacak.
Merkezin, e-Devlet Kapısı başta olmak üzere kamu kurumlarının dijital hizmetlerine ev sahipliği yapması planlanırken, olağanüstü durumlarda da kesintisiz hizmet verebilecek şekilde tasarlanacağı bildirildi. Veri ve bulut hizmetlerinin tek merkezde toplanmasıyla kamu kaynaklarının daha verimli kullanılması ve mükerrer yatırımların azaltılması hedefleniyor.
Bölgesel veri üssü olma hedefi
Türkiye’nin coğrafi konumu, Avrupa, Orta Doğu, Kafkasya ve Orta Asya arasında dijital veri trafiği açısından önemli avantajlar sunuyor. Bu nedenle Gölbaşı Veri Merkezi’nin yalnızca Türkiye’nin ihtiyaçlarına değil, ilerleyen dönemde komşu ülkeler ve Türk Cumhuriyetleri’nin veri barındırma taleplerine de cevap verebilecek kapasitede planlandığı belirtiliyor.
Yaklaşık 1,5 yılda tamamlanması öngörülen merkezin 2028 yılının başında hizmete alınması hedefleniyor. Projenin hayata geçmesiyle birlikte Türkiye’nin dijital egemenlik, siber güvenlik ve yapay zeka alanındaki altyapısının güçlendirilmesi, aynı zamanda bölgesel veri hizmetleri pazarındaki rekabet gücünün artırılması amaçlanıyor.
Türkiye’nin son yıllarda uydu teknolojileriyle başlattığı dijital dönüşüm sürecinin, veri merkezleri yatırımlarıyla yeni bir aşamaya taşınması beklenirken, Gölbaşı Veri Merkezi’nin bu stratejinin en önemli halkalarından biri olması öngörülüyor.
