Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanlığı (SSB) koordinasyonunda yürütülen çalışmalar kapsamında geliştirilen sistemler, Türkiye’nin hava sahasının farklı irtifa katmanlarında korunmasını amaçlıyor. Çelik Kubbe ise tek bir hava savunma sistemi değil, farklı görevlerde bulunan hava savunma unsurlarının ortak hava resmi üzerinden birlikte çalışmasını sağlayacak entegre bir mimari olarak öne çıkıyor. Bu yapı sayesinde tehditlerin daha erken tespit edilmesi, uygun hava savunma unsuruna yönlendirilmesi ve karar alma süreçlerinin hızlandırılması hedefleniyor.
Alçak irtifada KORKUT ve SUNGUR görev yapıyor
Katmanlı hava savunmasının ilk halkasını ASELSAN tarafından geliştirilen KORKUT Alçak İrtifa Hava Savunma Silah Sistemi oluşturuyor. 35 milimetrelik çift namlulu top sistemiyle donatılan KORKUT, özellikle insansız hava araçları, helikopterler, seyir füzeleri ve alçak irtifadan gelebilecek diğer hava tehditlerine karşı görev yapıyor. Hareket kabiliyeti yüksek olan sistem, zırhlı birliklerle birlikte ilerleyerek kritik birliklerin yakın hava savunmasını sağlıyor.
KORKUT, gelişmiş atış kontrol radarı ve hedef takip sistemi sayesinde hareket halindeki hedeflere karşı da etkin görev icra edebiliyor. Türk Silahlı Kuvvetleri envanterinde aktif olarak kullanılan sistem, sahada elde edilen tecrübeler doğrultusunda yazılım güncellemeleriyle geliştirilmeye devam ediyor.
Alçak irtifa savunmasının önemli unsurlarından biri olan SUNGUR hava savunma füze sistemi ise ROKETSAN tarafından geliştirildi. Omuzdan atılabilir hava savunma sistemi olarak tasarlanan SUNGUR, farklı kara araçlarına entegre edilen versiyonlarıyla da görev yapabiliyor. Gelişmiş kızılötesi arayıcı başlığı, yüksek isabet kabiliyeti ve kısa reaksiyon süresiyle dikkat çeken sistem, özellikle düşük irtifada ortaya çıkabilecek tehditlere karşı etkin koruma sağlıyor. Yetkililer, SUNGUR’un farklı platformlara entegrasyonuna yönelik çalışmaların sürdüğünü ifade ediyor.
Orta irtifada HİSAR ailesi görev üstleniyor
Türkiye’nin orta irtifa hava savunma ihtiyacını karşılamak amacıyla geliştirilen HİSAR-A+ ve HİSAR-O+ sistemleri de katmanlı savunmanın önemli bileşenleri arasında yer alıyor. ASELSAN ve ROKETSAN iş birliğiyle geliştirilen sistemler, kritik tesislerin, askeri birliklerin ve stratejik bölgelerin hava tehditlerine karşı korunmasında görev yapıyor.
HİSAR-A+, alçak irtifada etkili savunma sağlarken HİSAR-O+ daha uzun menzil ve daha yüksek irtifada savaş uçakları, silahlı insansız hava araçları, helikopterler ve seyir füzelerine karşı görev yapabiliyor. Çoklu hedef takibi, gelişmiş radar entegrasyonu ve ağ tabanlı komuta kontrol altyapısıyla çalışan sistemler, Türk Silahlı Kuvvetleri envanterinde aktif olarak kullanılıyor. Yazılım geliştirme faaliyetleriyle sistemlerin kabiliyetlerinin sürekli artırılmasına yönelik çalışmalar da devam ediyor.
Uzun menzilde SİPER öne çıkıyor
Katmanlı hava savunma mimarisinin en üst katmanında ise SİPER Uzun Menzilli Bölge Hava ve Füze Savunma Sistemi bulunuyor. ASELSAN, ROKETSAN ve TÜBİTAK SAGE iş birliğiyle geliştirilen SİPER, Türkiye’nin uzun menzilli hava savunma ihtiyacını yerli ve milli imkanlarla karşılamayı amaçlıyor.
SİPER’in ilk konfigürasyonuna yönelik teslimat süreci başlatılırken, daha uzun menzil ve gelişmiş kabiliyetler sunacak yeni bloklara ilişkin geliştirme ve test faaliyetleri de sürüyor. Sistemin farklı hava tehditlerine karşı etkinliğinin artırılması ve uzun menzilli bölge hava savunmasında Türkiye’nin caydırıcılığına önemli katkı sağlaması hedefleniyor.
Çelik Kubbe ortak hava resmi oluşturmayı hedefliyor
Türkiye’nin hava savunma vizyonunun merkezinde yer alan Çelik Kubbe konsepti, farklı hava savunma sistemlerinin tek bir komuta kontrol ağı altında koordineli şekilde çalışmasını amaçlıyor. Savunma Sanayii Başkanlığı tarafından kamuoyuyla paylaşılan bilgilere göre radarlar, elektro-optik sensörler, erken ihbar sistemleri, elektronik harp unsurları ve hava savunma sistemlerinden elde edilen veriler ortak hava resmi oluşturacak şekilde bir araya getiriliyor.
Bu sayede tehditlerin en kısa sürede tespit edilmesi, değerlendirilmesi ve en uygun hava savunma unsurunun devreye alınması hedefleniyor. Uzmanlar, veri bağı (data link), sensör füzyonu ve ağ destekli komuta kontrol sistemlerinin modern hava savunmasının temel unsurları arasında bulunduğunu belirtiyor. Farklı platformlardan gelen bilgilerin tek merkezde değerlendirilmesi sayesinde karar alma sürecinin hızlanması ve hava savunmasının etkinliğinin artırılması amaçlanıyor.
Yerli teknolojiler savunma mimarisini tamamlıyor
Katmanlı hava savunma yapısı yalnızca füze sistemlerinden oluşmuyor. Yerli radar sistemleri, elektronik harp çözümleri, dost-düşman tanıma sistemleri ve komuta kontrol yazılımları da bu mimarinin önemli parçaları arasında yer alıyor. Savunma sanayiinde yürütülen çalışmalar kapsamında bu unsurların birbirleriyle tam uyum içinde çalışmasına yönelik entegrasyon faaliyetleri devam ediyor.
Savunma Sanayii Başkanlığı koordinasyonunda sürdürülen projelerle Türkiye’nin hava savunma alanında dışa bağımlılığını azaltması, kritik tesislerini daha etkin koruması ve caydırıcılık kapasitesini güçlendirmesi hedefleniyor.
Önümüzdeki dönemde Çelik Kubbe mimarisine yeni nesil radarlar, gelişmiş sensörler ve farklı hava savunma unsurlarının entegre edilmesine yönelik çalışmaların sürdürülmesi planlanıyor. Böylece Türkiye’nin yerli ve milli teknolojilere dayalı, çok katmanlı ve ağ destekli hava savunma altyapısının daha da güçlendirilmesi amaçlanıyor.
